Sitemap Poland English Slovak
Меню
Turystyka we Lwowie
Популярне
... do apteki Pod Zlota Gwiazda we Lwowie
Published: 15.08.2013

    Ale po kolei… Pewnego dnia w polowie XIX wieku do apteki „Pod Zlota Gwiazda” we Lwowie wlascicielem, której byl Piotr Mikolasch, zawital karczmarz z okolic Boryslawia, niejaki Schreiner. Bardzo chcial sie widziec z panem aptekarzem (wtedy nie farmaceuta). Ekspedientka poprosila z zaplecza pana Ignacego Lukasiewicza, który akurat mieszal jakies mikstury. Karczmarz wreczyl Lukasiewiczowi dwie butelki z „olejem skalnym”, jak wtedy nazywano rope naftowa. Poprosil o wydestylowanie z niego… wódki. „Olej skalny” znany byl ludzkosci od dawna. Juz 6000 lat temu Persowie przez podgrzewanie zageszczali rope na tyle, ze tworzyla asfalt, uzywany przez nich do laczenia cegiel. Rope stosowano jako smar i jako lekarstwo. W okolicach Boryslawia chlopi gotowali rope w kociolkach, uzyskujac smar. Ale na bokach kociolka zostawala przezroczysta ciecz. To natchnelo Schreinera na mysl o destylacji wódki z ropy. Ktos w Boryslawiu skierowal go do Lwowa do Lukasiewicza, jako jedynego specjalisty w okolicy, który podola temu zadaniu. Lukasiewicz zabral sie do dziela. Zmontowal stosowna aparature i zaczal destylacje „oleju skalnego”. Po pewnych eksperymentach udalo mu sie otrzymac bezbarwny plyn, który jednak nie byl gorzalka. Wtedy nie mógl jeszcze przewidziec, jakiego odkrycia dokonal i co ono da ludzkosci.
  
Okazalo sie, ze knot zamoczony w tym plynie pali sie jasno i nie kopci. Lukasiewicz nalal go do lampki oliwnej i zapalil knot… Nastapil wybuch, który aptekarz malo nie przeplacil zyciem. Trzeba bylo lampke zmodernizowac. Wspólnie z blacharzem Adamem Bratkowskim skonstruowali oni bezpieczna lampe naftowa blask, której zamienial 10 - 15 swiec. Ale prace nad modernizacja trwaly nadal
i w polowie 1853 roku udalo sie wyprodukowac pierwszy przemyslowy egzemplarz lampy naftowej Ignacego Lukasiewicza.
A teraz o rocznicy
.
   To wlasnie 31 lipca 1853 roku w sali operacyjnej Lwowskiego szpitala miejskiego, oswietlonej swiatlem lamp naftowych, doktor Zaorski przeprowadzil niecierpiaca zwloki operacje. Pacjentem, któremu Lukasiewicz posrednio uratowal zycie byl pan Wladyslaw Cholecki. Kim byl ten skromny wynalazca?
    Urodzil sie 8 marca 1822 we wsi Zaduszniki (powiat mielecki) w ormianskiej rodzinie inteligenckiej. Syn Józefa (zm. 1836) posesora, zolnierza Kosciuszki, zubozalego szlachcica herbu Lada dzierzawcy folwarku i Apolonii z Swietlików. Mial czworo rodzenstwa: dwie siostry - Marie i Emilie i dwóch braci - Aleksandra i Franciszka. Jako pierwszy na swiecie wykorzystal na skale przemyslowa dobrodziejstwa, jakie daje wydobycie ropy. Bardzo sprawny organizator, z czasem dorobil sie na ropie naftowej duzego majatku. Byl równiez wielkim spolecznikiem. Propagowal zakladanie sadów, budowe dróg i mostów, szkól, szpitali itd., finansujac wiele inicjatyw z wlasnej kieszeni, walczyl z bieda i alkoholizmem w regionie, tworzyl kasy zapomogowe i fundusze emerytalne. Cale zycie zwiazany z Podkarpaciem, zrobil wiele dla tego regionu, uznawany za jednego z jego najwiekszych dobroczynców. Mawiano o nim, ze „…wszystkie drogi w zachodniej Malopolsce brukowane byly guldenami Lukasiewicza”. Szeregowi pracownicy nazywali go „ojcem Ignacym”. Dazyl do rozwoju rodzacego sie tam przemyslu naftowego, nie skupiajac go calkowicie w swoich rekach, lecz namawiajac i pomagajac w tworzeniu równiez innych firm. Jak dalej potoczyly sie losy lwowskiego aptekarza po dokonaniu odkrycia i po uswiadomieniu sobie jego znaczenia?
   Lampa naftowa to - byl malutki krok do wykorzystania nafty. Gdy juz jednak zostal zrobiony, nalezalo isc dalej. Nastepnym krokiem bylo rozwiniecie przemyslowego wydobycia i obróbki ropy. Przenosi sie na tereny roponosne i w 1854 uruchamia wspólnie z Tytusem Trzcielskim pierwszy szyb naftowy. Bylo to w Bóbrce kolo Krosna. W dwa lata pózniej rusza pierwsza rafineria (destylarnia) ropy w Ulaszewiczach. Niestety w krótkim czasie zniszczyl ja pozar. Nowa powstaje w nalezacej do Trzcielskiego miejscowosci Polanka.
   
Tu dopiero na skale przemyslowa udaje sie otrzymac metoda destylacji ropy jej pochodne: nafta, smary, oleje do maszyn, asfalt i parafina. W 1877 z jego inicjatywy odbyl sie we Lwowie Kongres Naftowy, a nastepnie powstalo Towarzystwo Naftowe, z siedziba w Gorlicach. Organizacja ta opracowala projekt ustawy o górnictwie naftowym, która uchwalono w 1881. Potem juz bylo tylko coraz lepiej. Wydobycie ropy zaczelo przynosic olbrzymie dochody i dalo impuls do rozwoju przemyslu chemicznego Polska, jak wiadomo, nie zalicza sie do swiatowych potentatów w dziedzinie przemyslu naftowego. 200 000 ton ropy naftowej wydobywanych rocznie to zaledwie 0,01 % swiatowej eksploatacji tego najwazniejszego dzis surowca energetycznego. Przemysl naftowy narodzil sie jednak wlasnie w Polsce. To we Lwowie po raz pierwszy przedestylowano rope i zaczeto wykorzystywac nafte. To na terenie Polski powstal pierwszy na swiecie szyb naftowy i pierwsza rafineria ropy.
   7 stycznia 1882 roku Ignacy Lukasiewicz odszedl na zawsze w gronie najblizszych mu osób. Pogrzeb, który stal sie potezna manifestacja ludnosci, odbyl sie w kosciele parafialnym w Zrecinie. Teofil Merunowicz, przyjaciel Lukasiewicza, poswiecil Mu w „Gazecie Narodowej Lwowskiej” posmiertne wspomnienia, które koncza slowa:
„USZCZESLIWIAC I DO DOBREGO PROWADZIC DRUGICH BYLO GLÓWNYM WARUNKIEM SZCZESCIA DLA NIEGO. SETKI MOZE TYSIACE TYCH, CO DOZNAWALI OD NIEGO OSOBISTYCH DOBRODZIEJSTW, ZACHOWAJ GO DO KONCA ZYCIA WE WDZIECZNYM WSPOMNIENIU. ZASLUZYL ON JEDNAK NA TO, AZEBY CALY NARÓD ZALICZYL JEGO IMIE DO RZEDU NAJLEPSZYCH, NAJSZLACHETNIEJSZYCH SYNÓW SWOICH”.

Photo...
Propozycje



Muzeum architektury ludowej i zycia codziennego we Lwowie