Sitemap Poland English Slovak
Меню
'
Популярне
UNESCO obwod Lwowski; Zolkiew, Potylicz, Matkw, Drohobycz,
Published: 13.08.2013

*Zólkiew - 1720 - cerkiew sw. Trójcy



Potylicz - cerkiew Zeslania Ducha Swietego (św. Ducha)
- rejon Zól­kiew­ski
 - wznie­sio­na w 1502 roku (obec­nie pa­ra­fia grec­ko­ka­to­lic­ka), trój­dziel­na, o kon­struk­cji zre­bo­wej. Swiaty­nia sta­re­go typu ha­lic­kie­go. Scia­na ponad oka­pa­mi i dachy po­kry­te sa gon­tem. Cer­kiew ota­cza przy­da­szek wspar­ty na ry­siach, pod któ­rym scho­wa­ne sa  dwie nie­wiel­kie za­kry­stie - przy scia­nie poludnio­wej i pólnoc­nej sank­tu­arium. We­wnatrz za­cho­wa­ly sie: po­li­chro­mia z 1628 i po­czat­ków XVIII wieku, iko­no­stas z XVII, lawa z XVII. oraz ko­lek­cja ikon z XVI-XVIII. Naj­le­piej za­cho­wa­na cer­kiew w ar­cha­icz­nym stylu (jeden z pierw­szych eta­pów ewo­lu­cji cer­kiew­nej ar­chi­tek­tu­ry drew­nia­nej), sta­no­wi przy­klad wcze­sne­go stylu kon­struk­cji cer­kwi ko­pu­lo­wych. Do­sko­na­le wpi­sa­na w ota­cza­ja­cy kra­jo­braz. W ca­lo­sci za­cho­wa­na de­ko­ra­cja ma­lar­ska iko­no­sta­su z XVII. Cen­tral­na czesc z pó­zno-­re­ne­san­so­wy­mi car­ski­mi wro­ta­mi z or­na­men­tem geo­me­trycz­nym i dwie­ma iko­na­mi na­miest­ny­mi - Naj­swiet­szej Maryi Panny i Chry­stu­sa Pan­to­kra­to­ra z 1684.
Opracowal Bohdan Zhukiewicz, photo Andrzej Siwek, Zakapior

- jest mniej znany od Drohybycza, ale takze ma bogata i ciekawa historie. Lezy tuz za polsko-ukrainskim przejsciem granicznym w Hrebennem (od granicy okolo 13 km). Dzis wies, w XVI miasteczko na handlowym szlaku miedzy Lublinem a Lwowem z bardzo bogatymi tradycjami garncarskimi (to wlasnie garncarze ufundowali potylicka cerkiew), co mialo zwiazek z bogatymi zasobami w okolicy glinki. W Potyliczu i okolicy funkcjonowaly takze huty szkla. Z zabytków oprócz drewnianej cerkwi ze szlaku UNESCO zachowal sie takze katolicki kosciól pod wezwaniem swietego Stanislawa z 1858 oraz murowana cerkiew sw. Trójcy.

   Pięć wieków, zbudowana bez żadnego gwoździa, stoi cerkiew św. Ducha we wsi Potylicz. Dbają o nią siostry klasztoru św. Józefa i przeor cerkwi . Roman Semeniuk. Dla ludzi ta cerkiew jest wielką wartością, we wsi mówią, że to most z poprzednimi pokoleniami - zaczyna Viktoriia Filipchenko swój opis cerkwi.
   Cerkiew w Potyliczu została zbudowana w 1502 roku na miejscu poprzedniej świątyni, spalonej przez Tatarów. Została ufundowana przez miejscowych garncarzy. Jest doskonałym przykładem zabudowy typu bojkowskiego. Miejscowi nazywają ją czasami „podgórną”, ponieważ  stoi na stoku wzgórza Horodyszcze. W XVII wieku cerkiew wzbogaciła się o nowy dwupoziomowy ikonostas (warto zwrócić uwagę na późnorenesansowe carskie wrota z ornamentem geometrycznym i ikony Najświętszej Maryi Panny i Chrystusa Pantokratora z 1684). Ściany cerkwi są pokryte polichromiami z lat 1620 - 1640, związanymi z ówczesnym życiem społeczno-politycznym.  Ścienne obrazy przedstawiają także sceny z życia Jezusa. Uważa się, że te polichromie są najstarsze z zachowanego na Ukrainie ściennego malarstwa w  architekturze drewnianej.
   Budowla składa się z babińca, nawy i prezbiterium. Nad prezbiterium jest dobudowana w 1736 ośmioboczna kopuła. Całość pokryta jest gontem.  Obok cerkwi stoi drewniana 20-metrowa wieża-dzwonnica na dziewięciu potężnych słupach, zbudowana i odrestaurowana jednocześnie z cerkwią.
   Według tradycji świątynia zbudowana jest z materiału pozyskanego na miejscu, w lesie rosnącym na górze Horodyszcze.
   W tej cerkwi nie ma „ani blasku, ani pozłoty”. Nie ma ani sztucznych kwiatów, ani różnokolorowych ręczników. Dawni garncarze z Potylicza mogą być dumni ze swoich potomków, którym udało się zachować w tak dobrym stanie cerkiew  (choć wiadomo przecież, że nie było to łatwe, zwłaszcza w latach komunizmu).
Opracowal Bohdan Zhukiewicz

photo Andrzej Siwek, NID

Matków - cerkiew sw. Dymitra,
- rejon Tur­kow­ski.
 - wznie­sio­na w 1838 roku (obec­nie pa­ra­fia grec­ko­ka­to­lic­ka), trój­dziel­na, o kon­struk­cji zre­bo­wej. Cer­kiew typu boj­kow­skie­go z trze­ma ko­pu­la­mi.  Cer­kiew ota­cza przy­da­szek wspar­ty na ry­siach, pod któ­rym scho­wa­ne sa dwie za­kry­stie do­bu­do­wa­ne w la­tach 30. XX wieku. Wnetrze po­kry­te jest malowidla­mi na tek­tu­rze z konca XIX, wy­ko­na­ny­mi we­dlug wcze­sniej­sze­go wzoru. Za­cho­wa­lo sie wypo­sa­ze­nie z 1. polowy XIX - iko­no­stas, sank­tu­arium glów­ne i bocz­ne oraz lawy. Naj­lep­szy przy­klad ar­chi­tek­tu­ry boj­kow­skiej spo­sród 70 za­cho­wa­nych obiek­tów. War­to­sci ar­ty­stycz­ne cer­kwi sa bar­dzo wy­so­kie dzie­ki uni­ka­to­wej kon­struk­cji, przy­po­mi­na­ja­cej wi­zu­al­nie chin­skie pa­go­dy. Mimo prze­mian zabu­do­wy wsi kra­jo­braz oto­cze­nia cer­kwi za­cho­wal hi­sto­rycz­ne dys­po­zy­cje prze­strzen­ne. Ten wyrazny typ ar­chi­tek­tu­ry zo­stal wpro­wa­dzo­ny w XIX i wy­stepu­je na sto­sun­ko­wo nie­wiel­kim obszarze.
Opracowal Bohdan Zhukiewicz, photo Zakapior




Drohobycz
  cerkiew parafialna sw. Jura (Jerzego),
- mia­sto Dro­ho­bycz.
- jeden z cenniejszych zabytków sakralnej architektury drewnianej, (obec­nie sta­no­wi ­czesc Re­gio­nal­ne­go Mu­zeum Tra­dy­cji Lu­do­wych w Dro­ho­by­czu).
    Pochodzi z przelomu XV i XVI wieku, pierwotnie znajdowala sie we wsi Nadiejewo, skad zostala przeniesiona w roku 1656. W 1678 obok cerkwi wzniesiono wolnostojaca dzwonnice. W okresie od XVII do XX wieku byla wielokrotnie remontowana, z zachowaniem oryginalnego stylu, ostatni raz w latach 1974-1975.
   Wzniesiona w calosci z drewna, trójdzielna, z nawa na planie kwadratu. Nad trzema komponentami budynku (przedsionek, nawa, prezbiterium) umieszczone zostaly cebulaste kopuly. Po dwóch stronach nawy usytuowane sa drewniane kaplice boczne zwienczone kopulami podobnymi do tych znajdujacych sie nad glówna bryla obiektu. Calosc jest kryta gontem.
   Wnetrze obiektu jest bogato dekorowane polichromiami wykonanymi przez zespól artystów pod kierunkiem Stefana Medickiego, wyrózniaja sie ikony przedstawiajace sw. Pawla i sw. Jerzego.
   N
o­we­go typu ha­lic­kie­go z kry­lo­sa­mi. Sze­ro­ka kon­struk­cja zre­bo­wa nawy glów­nej zwien­czo­na osmio­bocz­na ba­ro­ko­wa ko­pu­la. Sank­tu­arium oto­czo­ne jest sze­ro­kim oka­pem dachu, który wokól nawy i babinca prze­ksztal­ca sie w ga­le­rie na rzez­bio­nych fi­la­rach. Scia­ny kon­struk­cji nad ga­le­ria oraz wierz­chol­ki sa po­kry­te gon­tem. Wszyst­kie po­miesz­cze­nia we wne­trzu sa otwar­te. Scia­ny nawy, nar­tek­su, em­po­ry oraz po­wierzch­nia ko­pu­ly po­kry­te sa po­li­chro­mia z XVII i poczatku XVIII, za­cho­wal sie takze iko­no­stas z XVII. Cer­kiew re­pre­zen­tu­je naj­wyz­szy poziom tech­no­lo­gii bu­do­wa­nia drew­nia­nych kopul. Przy­klad sku­tecz­ne­go za­sto­so­wa­nia sze­ro­kiej gamy ty­po­wych dla bu­dow­nic­twa cer­kiew­ne­go tech­nik cie­siel­skich. Do­brze zacho­wa­ne de­ko­ra­cje wne­trza sta­no­wia dowód wy­so­kiej war­to­sci ar­ty­stycz­nej i au­ten­ty­zmu obiek­tu.
Opracowal Bohdan Zhukiewicz, photo Zakapior, Pasza


   Kiedys cerkiew byla zbudowana bez uzycia gwozdzi, drewno mocowano specjalnymi kolkami (wspólczesni budowlancy, niestety, podczas remontu cerkwi korzystali juz z metalowych gwozdzi). Cale wnetrze pokryte jest malowidlami. - Na scianach nie ma ani jednego wolnego miejsca - wszedzie sa rozpisane albo religijne przypowiesci, albo roslinne ornamenty, to zachowane oryginalne polichromie z XVII-go, autorstwa ludowego artysty Stefana Medyckiego. Malowidla sa rzeczywiscie unikalne, z obrazów na scianach mozemy dowiedziec sie o pogladach Ukrainców na raj i pieklo, grzechy, a nawet o modzie ówczesnych mieszkanców. Rzezbiony ikonostas jest autorstwa tego samego malarza („Akatyst Matki Boskiej”, „Dzialania apostola Pawla”, „Odcinanie glowy Meczennika Jurija”).


Photo...

photo Taras

Slownik
Sladami...

==================
... zwiedzamy...

==================