Sitemap Poland English Slovak
Меню
Wedrujemy...

==================
Sladami historii...
==================
... Lwów,


HISTORIA - ksiestwo Ruskie, Podolskie, Halickie, Wolynskie...


Luck - photo Olek

Популярне
34./4a. Dzieduszyccy we Lwowie... i nie tylko...
Published: 20.04.2011

W parku przy ul. Kurkowej 15-17,
- w drugiej polowie XIX wieku zbudowano palac Dzieduszyckich. W budynku pod nr 15 miescila sie prywatna galeria sztuki. Zbiory, obejmujace
okolo 800 plócien, skladaly sie z dwóch dzialów: sztuki zachodnioeuropejskiej (dziela zawierajace Rubensa, van Dycka, Jordaensa) oraz malarstwa polskiego w tym (Kossaka, Matejki, Grottgera). Kolekcja grafiki liczyla okolo 3000 arkuszy. W palacowym parku ustawiono zabytkowe lwowskie rzezbione portale z XVII-XVIII. W budynku pod nr 17 miescil sie ksiegozbiór Dzieduszyckich przewieziony z rodzinnej Poturzycy pod Sokalem, zawierajacy 50 tysiecy tomów, w tym starodruki, pamiatki epistolarne, archiwum rodzinne.

   Przez pewien czas rozmieszczone byly tutaj zbiory Wladyslawa Dzieduszyckiego (1825-1899), które staly sie podstawa Muzeum Przyrodniczego im. Dzieduszyckich.



   Na ul. Piekarskiej 50a naprzeciwko kosciola zmartwychwstanców widzimy palacyk Turkullów. Zostal wybudowany przez hrabine Dzieduszycka, z wykorzystaniem elementów architektonicznych Palacu Dozów w Wenecji. Od strony ulicy palacyk wyglada niepokaznie, ale od strony dawnych
ogrodów mamy wspanialy widok na fasade z dekoracyjnymi wiezyczkami, ostrymi lukowatymi oknami i strzelistym dachem. Jest tu tez niewielki taras, wsparty na kolumnach. Fasada dekorowana jest herbami zalozycieli. Ostatnim wlascicielem palacyku byl lwowski prawnik Batycki, którego córka Zofia byla pierwsza „Miss Polski”. Wnetrza, niestety, zostaly calkowicie przebudowane po tym, jak obiekt przejela Lwowska Akademia Weterynarii i urzadzila tu sale wykladowe. Byla to chyba jedyna lwowska rezydencja rodu, posiadajaca rozlegly
park, czesciowo zachowany do dzis.


    Kolejna rezydencja Dzieduszyckich lezy w miejscowosci Niesluchów, odleglej od Lwowa o 30 km po trasie kijowskiej. Na wjezdzie do wsi w starym parku i dawnym palacu Dzieduszyckich miesci sie obecnie liceum rolnicze. Na poczatku XIX hrabia Andrzej Dzieduszycki wystawil palacyk w miejscu dawnego dworu obronnego Gromnickich. Jego syn, Kazimierz, który walczyl w powstaniu listopadowym w 1831 roku, znacznie rozbudowal palac. Kontynuowal rozbudowe równiez wnuk Andrzeja, Tadeusz. W 1891 dobudowano jedno pietro, ale palac, niestety, utracil symetrie - pozostala jedynie prawa otwarta galeria, laczaca palac z kaplica, przykryta pólokraga bania. Tadeusz Dzieduszycki walczyl w powstaniu styczniowym i przechowywal w schowku pod klatka schodowa bron dla powstanców.
   Z ozdób wewnetrznych w palacu byl chyba do niedawna marmurowy kominek i kilka niezbyt wartosciowych mebli, ale dzis nawet i tego juz nie ma. W czasach sowieckich zabytek kompletnie przebudowano wewnatrz. Na zewnatrz, na szczescie, budowla zachowala wyglad jak w 1891. Obok stoi wielki pietrowy budynek, ozdobiony ryzalitami - pochodzi prawdopodobnie jeszcze
z majatku Gromnickich. Dzis otwarto tu hotel.
   Jadac ze Lwowa, 19 km przed Stanislawowem, mamy skret w lewo na Jezupol. W dawnych czasach stal tu drewniany zamek Zborowskich, na miejscu którego mamy obecnie klasztor dominikanów, a obok oryginalny ratusz z konca XVIII. Byla tu tez potezna murowana forteca, wystawiona na poczatku XVII przez Jakuba Potockiego, hetmana wielkiego koronnego. Jej pozostaloscia sa dzis jedynie waly.
    Obok nich jest dzis internat dla dzieci ze schorzeniami psychicznymi. Pierwotnie byl to palac Dzieduszyckich. Wybudowal go w 1840 znany hodowca koni Kajetan Jan Dzieduszycki, a pod koniec XIX rozbudowal palac jego krewny Wojciech Dzieduszycki. To wlasnie on byl chyba najbardziej znanym przedstawicielem rodu, bo oprócz udanej kariery politycznej i literackiej byl przyjacielem wielu europejskich artystów i naukowców. To dzieki niemu w jezupolskim palacu zostala zebrana wielka kolekcja malarstwa i biblioteka na 15 tysiecy woluminów. Aby stworzyc odpowiednie tlo dla obrazów i ikon nakazal jedna z sal udekorowac w stylu „bizantyjskim” z wielka iloscia zlocen. W tej sali umiescil dziela sztuki, które nabyl na wyprzedazy kolekcji któregos z Esterhazych. W taki sposób w Jezupolu pojawily sie dziela Sandro Botticelli (lub któregos z jego uczniów), obrazy szkoly van Dyka i Andrea Mantegni. Jednak wiekszosc kolekcji stanowily dziela polskich artystów. Tak, na przyklad, Juliusz Kossak zostawil Dzieduszyckiemu album z 150 rysunkami, akwarelami i karykaturami. Byl tu obraz Jana Styki „Chrystus na skale", na którym pod postacia Matki Boskiej artysta sportretowa zone wlasciciela, Ewe Dzieduszycka, jako sw. Józef wystapil sam hrabia Wojciech, a pastuszkami byly ich dzieci. W kolekcji Dzieduszyckiego znajdowaly sie tez dziela Artura Grottgera. Oprócz malarstwa kolekcja palacu zawierala stare wschodnie kilimy, które przodkowie wlasciciela przywiezli z bitwy pod Wiedniem. Nie brakowalo tez cennej porcelany.
   Podczas rosyjskiego natarcia w 1914 palac zostal obrabowany i spalony, jednak wczesniej udalo sie ukryc kilka cennych przedmiotów i biblioteke.
   Po wojnie rezydencje odbudowano, ale juz bez bocznych skrzydel. Wydobyte dziela sztuki odrestaurowano. Dzis z zewnetrznych dekoracji palacu pozostal jedynie niewielki joniczny portyk i klatka schodowa wewnatrz.
   Ostatnim wlascicielem Jezupola byl Wladyslaw Dzieduszycki, który zginal we lwowskim wiezieniu w 1940, zamordowany przez sowietów. Niektóre dziela z kolekcji Wojciecha Dzieduszyckiego sa obecnie w rekach prywatnych w Krakowie.
   Pomiedzy Trembowla a Kopyczyncami na trasie z Tarnopola do Zaleszczyk lezy miejscowosc Jablonów. Tutaj tez w dawnym palacu Dzieduszyckich umieszczono dzieciece sanatorium gruzlicze. Pierwsze, co rzuca sie w oczy, to wspanialy staw ze sztuczna okragla wysepka posrodku, na której rosna wysokie drzewa. W glebi parku stoi pietrowy eklektyczny palac z drugiej polowy XIX. Ma on dosc skromny wyglad - jedyna jego ozdoba jest drewniany rzezbiony ganek i wnetrza. Mozna tu zobaczyc oryginalna drewniana klatke schodowa z pieknymi balaskami. Na jednej ze scian widnieje tablica z informacja, ze w 1884 goscil tu Iwan Franko. Obok palacu - sadzawka z niewielka fontanna. Na terenie parku sa resztki starego zamczyska, którego podziemne korytarze prowadza podobno do palacu.



Poczytaj;
http://www.dzieduszyccy.eu/o-muzeum.html
Palac w Zarzeczu k/Przeworska photo Zakapior

Photo...

rysunek Orda


Miedzyborz - photo Olek

Sladami historii...

==================
... zwiedzamy...

==================






*Olesko,


*Podhorce,


*Poczajow...