Sitemap Poland English Slovak
Меню
Wedrujemy...

==================
Sladami historii...
==================
... Lwów,


HISTORIA - ksiestwo Ruskie, Podolskie, Halickie, Wolynskie...


Luck

Популярне
15. Herb Baklay (lacinskie - baca-perla i lalus-bialy)...
Published: 15.07.2014



   Wolyn w XVI i XVII stuleciach stanowil terytorium zdominowane przez wielkie fortuny magnackie. Tu znajdowala sie baza materialna rodów zaliczanych do grona  najpotezniejszej kresowej magnaterii. Wlaczenie Wolynia do Korony w 1569 pociagnelo za soba zachwianie dotychczasowej równowagi pomiedzy moznowladztwem a srednia szlachta. Po unii lubelskiej coraz wieksza role odgrywaja bowiem rody magnackie wywodzace sie z ruskich ziem Korony. W kilkadziesiat lat po unii magnateria przewage polityczna narzucila sredniej szlachcie. Wiek XVII slusznie wiec okreslany jest w naszej historiografii wiekiem oligarchii magnackiej.
   Ród ksiazat Ostrogskich wyróznial sie sposród wszystkich wolynskich rodów magnackich ogromnym bogactwem i znaczeniem politycznym.
   Zgodnie z ustaleniami wspólczesnej nauki historycznej, protoplasta rodu ksiazat Ostrogskich byl Daniel Wasylkowicz wywodzacy sie z nowogródzko - slonimskiej linii Rurykowiczów. Poczatkowo Ostrogscy nie odgrywali wiekszej roli ani w skali Wolynia, ani tez w skali Wielkiego Ksiestwa
Litewskiego. Prawdziwy awans majatkowy i bedace tego nastepstwem wplywy polityczne osiagnal ród Ostrogskich dopiero na poczatku XVI stulecia. Od czasów unii lubelskiej (1569) jego czlonkowie dominowac juz beda w Koronie az do momentu wygasniecia rodu w linii meskiej w 1620. Twórcami potegi rodu Ostrogskich byli: Konstanty Iwanowicz, jego syn Konstanty Wasyl i wnukowie Janusz oraz Aleksander. Ogromny majatek zgromadzony przez Konstantego powiekszyl znacznie Konstanty Wasyl, który poprzez zwiazek z przedstawicielka moznego rodu Tarnowskich wszedl w posiadanie prawie calego dziedzictwa swojego tescia - hetmana wielkiego koronnego i kasztelana krakowskiego Jana Amora Tarnowskiego.
    Dzielo dziada i ojca kontynuowal najstarszy syn Konstantego Wasyla - Janusz, który osiagnal najwyzsza godnosc senatorska w Rzeczypospolitej urzad kasztelana krakowskiego. Jego ogromne majatki lezaly w województwie mazowieckim, lubelskim, sandomierskim, krakowskim, ruskim, wolynskim, kijowskim i braclawskim. Chcac ugruntowac pozycje swego rodu, ksiaze Janusz uzyskal zgode sejmu na utworzenie ordynacji Ostrogskiej (1609). Jednak przedwczesna smierc jego jedynego syna zniweczyla trud wielu pokolen. Poniewaz w latach 1618-1619 zmarli dwaj bratankowie kasztelana krakowskiego (synowie Aleksandra), a on byl ostatnim meskim przedstawicielem znakomitego rodu kniaziów na Ostrogu, to wraz z jego smiercia w 1620. Ostrogscy zeszli ze sceny dziejowej, w szczytowym momencie swojego znaczenia.

Konstanty Ostrogski (1460 - 1530)
Hetman najwyzszy litewski od 11 wrzesnia 1497 do swej smierci 10 sierpnia 1530.

   Konstanty Ostrogski byl wyznawc prawoslawia i uzywal, na co dzien jezyka staro bialoruskiego, choc król Aleksander pisal do niego listy po polsku, wiec ten jezyk tez musial znac.

    Juz za czasów króla Jana Olbrachta walczyl z Tatarami, a pózniej z Moskw. W nagrode za rozbicie czambulu tatarskiego, dowodzonego przez Mahmeta Gireja, w bitwie, pod Oczakowem otrzymal, jako pierwszy, tytul wielkiego (najwyzszego) hetmana litewskiego. 14 czerwca 1500 w czasie wojny z Moskw dostal sie do niewoli po przegranej bitwie nad Wiedrosz. W niewoli przebywa trzy lata, zdobyl zaufanie i dostal pozwolenie na swobodne poruszanie sie po kraju, co wykorzystal do ucieczki, w czasie, której podobno szedl sam ze swym starym slug, a przed gonicymi go zolnierzami chowal sie w cerkwiach. Król Zygmunt Stary uznal jego wyczyn, przywrócil go na stanowisko hetmanskie i przywrócil mu jego dawne starostwa. Z pomoc hetmana koronnego Mikolaja Firleja kontynuowal wojne z Moskw. W roku 1512 wraz z hetmanem wielkim koronnym Mikolajem Kamienieckim pokonuje Tatarów w bitwie pod Wisniowcem, w której dowodzi skrzydlem Wolynian, najbardziej narazonym na ataki Tatarów, które jednak dotrwalo do momentu nadejscia skrzydla pod Kamienieckim, dzieki odwadze i zdecydowaniu Ostrogskiego. W 1514 ponownie walczyl z Moskw, dowodzi w tej wojnie polczonymi silami polsko - litewskimi w sile okolo 35 tysiecy zolnierzy. Podkomendnymi  hetmana byli: Jerzy Radziwill, przyszly hetman polny wielki litewski oraz Janusz Swierczowski i Witold Sampolinski, dowodzcy oddzialami koronnymi. W kampanii uczestniczyl takze przyszly hetman wielki koronny Jan Tarnowski. Kulminacj kampanii byla bitwa pod Orsz (8 wrzesnia 1514), w której po mistrzowsku dowodzil Ostrogski, odnoszc oszalamiajce zwyciestwo nad Rosjanami, których podobno bylo az 80 tysiecy, a dowodzil nimi kniaz Iwan Czeladnin, który dostal sie do niewoli polskiej. Kronikarze podkreslaj, ze Ostrogski wygral te bitwe dzieki dobremu rozpoznaniu wroga i terenu oraz zastosowaniu ukrytych w lesie dzial w odpowiednim momencie. Za to zwyciestwo król pozwolil jemu i jego potomkom pieczetowac sie czerwonym woskiem, oraz pozwolil mu wystawic dwie cerkwie w Wilnie, co od czasów Wladyslawa Jagielly bylo tam zabronione. W 1519 hetman Konstanty dowodzil czesci sil w bitwie Pod Sokalem, jednak nie jest sprawc kleski - on ze swoimi Litwinami nadszedl tylko Polakom w odpowiednim momencie na pomoc przez rzeke i pomógl oslaniac wycofujce sie oddzialy. Hetman zmarl w 1533, pozostawiajc po sobie wielkie dobra na Wolyniu i Ukrainie, oraz nastepce - syna Konstantego Wasyla.
   Zostal pochowany w Lawrze Peczerskiej w Kijowie.

Konstanty Wasyl Ostrogski (urodzony 2 lutego 1526 w Ostrogu, zmarl 13 lutego 1608 - ksiaze, ruski magnat, starosta wlodzimierski, wojewoda kijowski od 1559 i marszalek ziemi wolynskiej (1550), poczwórny senator, dowódca wojsk i obronca kresów przeciwko Tatarom, dzialacz oswiatowy, rozwijajacy kulture i oswiate na Wolyniu, zalozyciel szkoly i drukarni, tworzac z miasta Ostroga wybitne ognisko oswiaty gromadzac uczonych na swym dworze.

Konstanty Wasal Ostrogski
- pierwsza szkola wyzsza na Wolyniu, dzialala w latach 1576 - 1640 w Ostrogu.
 Zalozyl j i utrzymywal ksize Konstanty Wasyl Ostrogski, najwybitniejszy przedstawiciel rodu, syn hetmana wielkiego litewskiego. Byl osob gruntownie wyksztalcon i jednoczesnie jednym z najbogatszych magnatów w panstwie polsko - litewskim. Dzc do umocnienia swojej pozycji zalozyl Akademie wzorem innych ówczesnych moznowladców w Rzeczpospolitej. Miala ona pelnic wielorakie cele, a najwazniejszym mialo byc podniesienie poziomu intelektualnego wyznawców prawoslawia, a takze ksztalcenie polemistów mogcych stawac w szranki ze zwolennikami kosciola rzymskokatolickiego.


Otróg
Nad Horyniem, przy ujsciu Wilii lezy Ostróg,
 - jeden z najstarszych ruskich grodów na Wolyniu. Miejscowosc jest dawna siedziba wielkiego magnackiego rodu wolynskiego - Ostrogskich. Pierwsza wzmianka o osadzie pochodzi z 1100 roku. Nestor wymienia w swej kronice Ostróg jako „miasto z zamkiem”.
   Litewski ksiaze Lubart nadal gród rodowi nazywajacemu sie odtad Ostrogskimi. Dalsze dzieje miasta scisle wiazaly sie z losami tej rodziny.
   Od 1386 miejscowosc stanowila czesc Wielkiego Ksiestwa Litewskiego. Prawa miejskie otrzymala w roku 1528. Bylo tu takze duze skupisko Zydów.
   Z wladców Ostroga nalezy wymienic Konstantego II (XVI - XVII wiek), który utworzyl wazne ognisko oswiaty, zakladajac drukarnie i Akademie Ostrogska.
   W latach 1609–1753 miasto bylo osrodkiem ordynacji, na poczatku XVII najwiekszej w Rzeczypospolitej (24 miasta i zamki, 392 wsie). W 1626 roku wygasla ksiazeca linia Ostrogskich, co przyczynilo sie do upadku miasta, spalonego jeszcze na dodatek w 1648 podczas ataku kozaków.
   W 1772 Ostróg dostal sie w rece Jablonowskich (skonfiskowano im majatek za udzial w powstaniu styczniowym), w 1793 znalazl sie w granicach Rosji, a w 1920 powrócil do Polski.
   Poniewaz lezal na samej granicy polsko - sowieckiej,  niektóre domy na przedmiesciu nieszczesliwie znalazly sie po „tamtej” stronie.
   W latach 30-tych XX Zydzi stanowili dwie trzecie mieszkanców miasta. Po zajeciu Ostroga we wrzesniu 1939 przez Armie Czerwona, a w 1941 przez wojska niemieckie powtórzyl sie schemat typowy niemal dla wszystkich miast wolynskich nalezacych do II Rzeczypospolitej: ludnosc polska wywieziono na Syberie, a po wkroczeniu armii hitlerowskiej nastaply rozstrzeliwania Zydów (8,5 tys. ofiar sposród 10,5 tys. mieszkanców).

Photo...

Miedzyborz

Sladami historii...

==================
... zwiedzamy...

==================






*Olesko,


*Podhorce,


*Poczajow...